Fakt ten wywołał wiele głosów na temat tego, co kryje się za nazwą „smart cities” i czy mamy do czynienia z zupełnie nowym zagadnieniem. W polskiej literaturze 
i w doniesieniach prasowych znajdujemy termin „inteligentne miasto” i odnotowując jego pojawienie się, nie możemy pozbyć się wątpliwości, czy określenie „inteligentne” w pełni odzwierciedla intencje autorów terminu „smart city”. Wydaje się, że mieli na myśli nie tylko wkład inteligentny i wskazanie, że działania powinny być 
rzeczywiście sensowne i przemyślane, ale przede wszystkim mają być szybką, sprawną reakcją na nowe wyzwania. To, że miasto ma być „smart” oznaczałoby więc w uproszczeniu, że ma być miejscem, gdzie prowadzi się działania przemyślane oraz przede wszystkim szybko 
i skutecznie reaguje na nowe wyzwania. Nie możemy pominąć intencji tkwiącej w tłumaczeniu słownikowym, wskazującym na to, że „smart” oznacza „bystry”.

Inicjatywy Komisji Europejskiej

Inicjatywa Komisji miała określony charakter wiążący ją głównie z obszarem energii, ale hasło „smart city” spotykaliśmy już wcześniej 
i w dalszym ciągu pojawia się ono w innych obszarach działań. Spośród olbrzymiej ilości inicjatyw i programów wybierzmy dwie, charakteryzujące się interesującymi profilami.

Pierwszą z nich jest Grupa Smart Cities zrzeszająca multidyscyplinarną grupę badaczy, skupioną m.in. wokół Massachusetts Institute of Technology. Proponuje ona zarówno konkretne produkty, ale i organizację procesów, których celem jest wzmocnienie trwałego rozwoju, poprawienie jakości życia w miastach 
i zapewnienie sprawiedliwych relacji społecznych poprzez nowo-czesne, innowacyjne rozwiązania technologiczne. Można wnioskować, że dla tych badaczy miasto jest „smart”, jeżeli sprzyja powstawaniu nowo
czesnych projektów i umiejętnie je stosuje w praktyce.

Ranking miast średniej wielkości

Innym przykładem jest projekt „Inteligentne miasta – ranking miast średniej wielkości” realizowany głównie przez badaczy austriackich, a mający na celu stworzenie i zastosowanie w praktyce metody oceny miast pod względem tego, na ile są „smart”.

Rankingowi poddano 70 miast, 
ale w metodzie, jaką zastosowano wskazano na kilka wzajemnie na siebie oddziałujących wymiarów 
„inteligencji”, a mianowicie: inteligentna gospodarka (poziom konkurencyjności), inteligentne 
zarządzanie (poziom zaangażo
wania partnerów), inteligentne warunki zamieszkania (jakość życia), inteligentni mieszkańcy (kapitał ludzki), inteligentne środowisko (naturalne) i inteligentny transport (transport i komunikacja).

Autorzy wskazują, że nie ma 
możliwości stworzenia jednej definicji inteligentnego miasta, ale istnieje potrzeba analizowania poszczególnych wymiarów i badanie ich 
wzajemnej relacji.

Koncentracja działań

Komisja Europejska już od dłuższego czasu nosiła się 
z zamiarem uruchomienia mechanizmu, który sprzyjałby podjęciu działań koncentrujących się na zwiększeniu efektywności energetycznej w funkcjonowaniu miast.

Zainteresowanie miastami wiązało się z powstawaniem Europejskiego Strategicznego Planu w Dziedzinie Technologii Energetycznych (SET-Plan), który został przyjęty 
w 2007 roku jako jeden z głównych składników europejskiej polityki energetyczno-klimatycznej. Przez dłuższy czas pomysł włączenia miast w realizację planu był odkładany 
i zapewne na jego ostateczne uruchomienie miały wpływ czynniki zewnętrzne. Po pierwsze, sukces inicjatywy dyrekcji ds. energii 
Komisji Europejskiej, zmierzającej do przekonania miast do publicznego zobowiązania się do przygotowania planu redukcji CO₂ i do jego wdrożenia oraz powołanie w tym celu Konwentu Burmistrzów. Po drugie, uzgodnienie i uruchomienie przez państwa członkowskie Strategii UE 2020, której wyznacznikami są 
„inteligentny wzrost” oraz „zrównoważony wzrost”.

Zostały stworzone warunki uzasadniające potrzebę uruchomienia specjalnego programu – inicjatywy zmierzającej do wspierania miast 
i społeczności lokalnych w ich wysiłkach na rzecz tworzenia innowacyjnych, ale przede wszystkim zintegrowanych rozwiązań, które nie tylko byłyby trwałe, ale również mogłyby być powielane i stosowane 
w innych miejscach.

Pomoc dla miast

Komisarz ds. Energetyki w ramach nowej inicjaty zadeklarował szeroką pomoc dla miast w pozyskiwaniu pożyczek i kredytów oraz fundusze w postaci grantów dla tych, którzy podejmą najbardziej innowacyjne i obarczone wysokim ryzykiem rozwiązania.

Warto odnotować, że uruchomienie tej inicjatywy zbiega się w czasie z rozpoczęciem przygotowań do nowego okresu programowania, co oznacza, że promowane w jej ramach 
działania będą zapewne pośród głównych priorytetów przyszłych polityk, w tym polityki spójności.

Inicjatywa Komisji Europejskiej ma ułatwiać wdrażanie nowych rozwiązań i ich rozpowszechnianie wśród wielu miast. Warto jest dzielić się swymi osiągnięciami 
i korzystać z doświadczeń innych, 
a tym samym wpływać na kierunek przyszłej polityki europejskiej.