Dr Monika Mizielińska-Chmielewska, ekspert Rynku Nowych Technologii

 

becnie nastąpił powrót do potrzeb i preferencji mieszkańców. To oni są w centrum zainteresowania a rozwiązania techniczne mają służyć realizacji ich interesów. Wraz z dalej postępującym przełomem w sferze cyfrowej obserwujemy obecnie migrację w kierunku modelu Miast 4.0.

Miasta 4.0 dopiero nadchodzą i są oparte na przełomowych innowacjach w technikach cyfrowych, szczególnie w zakresie automatyzacji, Internetu Rzeczy, przetwarzania w chmurze, rzeczywistości wirtualnej, modelowania 3D i innych systemów cyber-fizycznych, tak aby zwiększyć efektywność swego funkcjonowania, projektowania, budowy, zarządzania, finansowania i usług miejskich. Podstawą nowoczesnego miasta jest mieszkaniec i jego specyficzne cechy i zdolności; wiedza o technikach informatycznych, chęć do interaktywności i mobilność.

Właśnie ta interaktywność bazująca na nowych technologiach i wzrost kompetencji cyfrowych mieszkańców doprowadziła do popularyzacji nowych modeli w funkcjonowaniu obszarów zurbanizowanych, między innymi do rozwoju ekonomii współdzielenia.

Technologie cyfrowe i platformy on-line zwiększają dostępność transakcji umożliwiających współdzielenie, przy jednoczesnym obniżeniu kosztów i ułatwiają łączenie zainteresowanych stron. Aby ekonomia współdzielenia mogła istnieć musi też istnieć wzajemne zaufanie do siebie wszystkich uczestników transakcji: właścicieli zasobów, potencjalnych użytkowników i agregatorów w postaci platform on-line.

Najpopularniejsze obszary ekonomii współdzielenia w miastach to:

  • mobilność i transport,
  • powierzchnie, biura, parkingi, magazyny,
  • energia,
  • towary i dobra codziennego użytku,
  • żywność,
  • wiedza i dane,
  • środki finansowe.

Rysunek 1: Miasto Ekonomii Współdzielenia (Smart City=Sharing City), 2017, Autor: Dr Monika Mizielińska-Chmielewska.

 

Na szczególną uwagę zasługuje wspólne korzystanie z infrastruktury. Popularne stało się współdzielenie samochodów, usług dojazdu do pracy, rowerów czy motocykli co redukuje emisję gazów cieplarnianych, ale także zapewnia nowe możliwości poruszania się osób o niskich dochodach i zmniejsza zapotrzebowanie na miejsca parkingowe. Samorządy terytorialne, rozwijając plan na rzecz zintegrowanej mobilności wspierają infrastrukturę dla współdzielonego transportu przykładowo instalując stacje ładowania dla samochodów elektrycznych. Wsparcie ze strony miast dla firm oferujących współdzielone pojazdy, dla aplikacji planowania podróży i opłat za transport, zintegrowanie transportu współdzielonego z transportem publicznym – wszystko to może znakomicie zredukować koszty miejskich inwestycji transportowych.

Współdzielenie przestrzeni w miastach może dotyczyć różnych aspektów przestrzennych. Wynajmowanie starych, pustych budynków publicznych dla biur coworkingowych, udostępnianie przestrzeni zielonych dla lokalnych restauracji i kawiarni wraz z miejską infrastrukturą WiFi, zapewnienie dotacji i nagród dla firm, które zagospodarują niewykorzystaną przestrzeń miejską pod projekty ekonomii współdzielenia i zachęcanie do współdzielenia miejsc parkingowych, garaży i magazynów poprzez obniżkę podatku od nieruchomości – wszystkie te działania władz miasta przyczyniają się do optymalizacji wykorzystania przestrzeni i budynków w miastach.

Fizyczna natura przestrzeni miejskiej wymaga i pod pewnymi względami zmusza do dzielenia się zasobami i dobrami rzadkimi; infrastrukturą, powierzchnią, towarami, usługami, doświadczeniem i danymi. Takie współdzielenie wzmaga poczucie więzi społecznej i przynależności do miejskiej społeczności. Władze miast mają do odegrania ważną rolę w zmianie kultury konsumpcji i promowaniu strategii „dzielenia się miastem" – ludzie potrzebują alternatywy dla własności i są otwarci na ekonomię współdzielenia.